Missiemuseum

Een Wunderkammer was in tijden van weleer een poging om alle wonderen van de schepping bij elkaar te brengen in één ruimte. Het doel was het tonen van macht, rijkdom én het tonen van dankbaarheid naar God toe. Wunderkammers waren vooral in de achttiende eeuw populair. Het had te maken met het toenemende aantal mensen dat het buitenland bezocht en de groeiende interesse voor planten en dieren. Het Missiemuseum van Steyl is de overtreffende trap van een Wunderkammer.

De missionarissen van Steyl stuurden vanuit hun missieposten kratten naar hun moederhuis aan de Limburgse Maas. Zendingen die maanden over zee onderweg waren en die de meest uiteenlopende zaken bevatten uit de missielanden. Opgezette dieren, maskers, voorouderbeelden, sieraden, kleding, wandkleden, serviesgoed – niets ontsnapte aan hun verzameldrift. In Steyl werd alles gerubriceerd door broeder Berchmans. Zijn werkkamer is gereconstrueerd en onderdeel van het Missiemuseum.

In 1931 werd het Missiemuseum ingezegend. Sinds die dag is er niets veranderd aan het overdonderend universum van broeder Berchmans. Het museum is een wonderlijk, surrealistisch rariteitenkabinet. Bijzonder zijn de met bloed besmeurde gewaden en een haarvlecht van de paters Franz Nies en Richard Henle. Ze werden in 1897 op een missiepost in China vermoord. Het hart van het museum wordt gevormd door een groep van honderden opgezette beesten. Maar het allermooiste is het insectarium. Een kabinet met vlinders, kevers, sprinkhanen, schorpioenen en spinnen.

Niemand vertrekt zonder eerst de beer gevoerd te hebben. De beer van het Missiemuseum is met afstand de bekendste inwoner van Steyl. Als we een muntstuk in de gleuf van zijn linkerborst werpen, gebeurt het wonder dat generaties kinderen versteld liet staan. Diep grommend rolt de beer met zijn ogen, klapt zijn muil open en dicht en schudt met zijn berenkop van nee. Tot ongeveer 1930 had de beer een onbezorgd leven ergens in de bossen van Rusland. Op een ongeluksdag liep hij in een val van een stroper, die hem doodde. Wijlen de beer werd opgezet en kreeg in zijn binnenste een mechaniek, dat voor de bewegingen zorgt. Het opgezette beest heette Joseph en was genoemd naar Joseph Stalin. Die regeerde van 1928 tot 1953 als een dictator over de Sovjet Unie.